ASPress - czasopisma pedagogiczne


ARCHIWUM WYDAŃ CYFROWYCH

Wydanie specjalne "Fizyki w Szkole"


Zamów

Wydania specjalne "Geografii w Szkole"

2011

2010

2009

2008


Zamów



Historia powstania  * Dane techniczne * Słynne rajdy * Rozwiązania konstrukcyjne
Pierwszy pojazd z napędem na obie osie skonstruowano w 1824 r. a więc ponad pól wieku wcześniej od samochódu.
Jednak dopiero wojskowi amerykańskiej armii jako pierwsi chcieli mieć pojazd, który pojedzie każdą drogą, pokona głębokie rowy  i wyposażony będzie we wciągarkę, tak by mógł poruszać się w każdym terenie.
Więcej


ZAPOWIEDZI WYDAWNICZE


Samochody sportowe
Słynne modele  * Sportowe sukcesy * Historia marek * Rekordowe osiągi
Historia samochodów sportowych jest prawie tak stara jak same samochody. Pierwszy wyścig odbył się już w 1894 roku na trasie Paryż-Rouen. Co ciekawe - rywalizowały ze soba samochody o napędzie parowym, spalinowym i elektrycznym. Trasę 120 km najszybciej pokonał samochód o napędzie parowym, ale został zdyskwalifikowany za niedozwolone przeróbki.


Sztuka dziennikarska
Czym są media  * Jak pisać * Jak robić karierę * Jak nie zwariować
Dziś więcej ludzi pisze niż czyta.  
Takie możliwości stworzył Internet i telewizja komórkowa. Czy to oznacza koniec dziennikarstwa, czy jego nowa era? Czy to co dzisiaj obserwujemy w mediach – wpisy na portalach społecznościowych, blogi są dziennikarstwem czy tylko zabawą pasjonatów internetu?



Baza danych
Władza * Pieniądze * Intrygi * Uczucia * Polityka
Dla współczesnego człowieka korporacja jest ważniejsza od rodziny. Korporacja daje awanse, władzę i pieniądze, ale żąda bezwzględnego podporządkowania, potem wysysa z ludzi energię a na końcu wypluwa człowieka na zewnątrz. A co się dzieje, kiedy człowiek nie chce podporzadkować się procedurom i normom korporacyjnym? Czy można pracować w korporacji i być normalnym człowiekiem? Czy jest życie poza korporacją?


Ebooki 


Więcej

Artykuły archiwum

03.07.2017

Smog elektromagnetyczny, czyli jak nam szkodzą komórki, routery i inne urządzenia

Jednym z możliwych zagrożeń, niedostrzeganym przez opinię publiczną, jest aktualnie telefonia komórkowa oraz funkcjonowanie wszelkiego typu urządzeń wykorzystujących lub emitujących fale elektromagnetyczne, takich jak: stacje przekaźnikowe, kuchenki mikrofalowe, radary, telewizja, urządzenia do przesyłu danych typu Bluetooth.
Problem jest tym bardziej niepokojący, że dotyczy głównie ludzi młodych, którzy są szczególnie narażeni na efekty tzw. smogu elektromagnetycznego.
W przyrodzie istnieje szerokie naturalne spektrum promieniowania elektromagnetycznego, pochodzące przede wszystkim od Słońca. Jednak to promieniowanie jest nie tylko nieszkodliwe dla człowieka i zwierząt, ale wręcz niezbędne do życia. Ponadto jest wiele gatunków zwierząt, które wykorzystują ziemskie pole magnetyczne do nawigacji (ptaki wędrowne, wieloryby, pszczoły). Problemem nie jest też postęp technologiczny jako taki, ale wykorzystywanie zdobyczy nauki w sposób nieprzemyślany, bez rygorystycznych kontroli i testów, a przede wszystkim bez rzetelnego informowania opinii publicznej o możliwych zagrożeniach i długofalowych skutkach. Niepokójm społeczeństwa budzi również szybka rozbudowa infrastruktury służącej do bezprzewodowego przesyłu danych, jak odrębna sieć Wi-Fi i sieć komórkowa. Podejście do problemów współczesnego świata musi jednak być oparte na faktach, a nie emocjach czy też doniesieniach prasowych.

Co to jest promieniowanie elektromagnetyczne?
Z punktu widzenia fizyki falę elektromagnetyczną można zdefiniować jako dwie składowe nakładające się wzajemnie na 
siebie: wektor natężenia pola elektrycznego opisujący składową elektryczną i wektor indukcji magnetycznej opisujący 
składową magnetyczną. Są one wzajemnie prostopadłe i leżą w płaszczyźnie prostopadłej do wektora prędkości rozchodzenia się fali. Mówiąc obrazowo, fala elektromagnetyczna to rozchodzące się w przestrzeni zaburzenie pola 
elektromagnetycznego. Jego prędkość c w próżni wynosi około 300 000 km/s.
Do najważniejszych wielkości fizycznych, służących do opisu fal elektromagnetycznych, należą: częstotliwość ν, której jednostką jest herc [Hz], oraz długość fali λ, której jednostką jest metr [m], przy czym w zależności od długości fali, z jaką mamy do czynienia, możemy określić rodzaj promieniowania (np. rentgenowskie, światło widzialne czy fale radiowe). 
Stała obecność promieniowania elektromagnetycznego wzbudza dziś coraz więcej zainteresowania i obaw dotyczących jego wpływu na nasze zdrowie. W dzisiejszym świecie sztuczne promieniowanie elektromagnetyczne (PEM) jest obecne wszędzie. Środowiska naukowe operują nawet specjalnym określeniem: smog elektromagnetyczny, które służy do opisania 
tej rzeczywistości. Co wobec tego wywołuje sztuczne PEM?
 
Źródła PEM
Zasadniczo źródłem promieniowania elektromagnetycznego jest każdy zmienny ruch cząstek naładowanych. Mogą to być wszelkie rotacyjne i oscylacyjne ruchy dipoli elektrycznych w materii (podczerwień i mikrofale), gwałtowne hamowanie 
szybkich elektronów w próżni (promienie X), zmiana stanów energetycznych na poziomie atomowym (promieniowanie widzialne i ultrafiolet), zmiany energetyczne na poziomie jądrowym (promieniowanie gamma). Sposób i miejsce powstawania promieniowania elektromagnetycznego generuje częstotliwość rozchodzącej się fali.
Istotnym źródłem PEM, z którym ludzie stykają się najczęściej i który zostanie omówiony poniżej, jest telefonia komórkowa. 
 
Według szacunków Międzynarodowej Unii Telekomunikacyjnej (ITU) w 2015 roku było na świecie aktywnych 7,1 mld telefonów komórkowych, a aktualnie (2015) na naszej planecie żyje 7,25 mld ludzi.
Regulacje prawne w Polsce i na świecie oraz dopuszczalne dawki PEM
Prace nad ochroną przed negatywnymi skutkami oddziaływania pola elektromagnetycznego są prowadzone od wielu lat przez większość krajów i dużą liczbę organizacji. Do najbardziej opiniotwórczych zespołów na świecie należą:
International Commission on Non-Ionizing Radiation Protection (ICNIRP);
International Radiation Protection Association (IRPA);
European Committee for Electrotechnical Standardization (CENELEC);
Institute of Electrical and Electronics Engineers (IEEE);
American National Standards Institute (ANSI).
Na podstawie zaleceń i raportów różnych organizacji poszczególne kraje ustalają indywidualnie dopuszczalne wartości pól 
elektromagnetycznych.
Najnowszym dokumentem UE na ten temat jest dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/35/UE z 26 czerwca 2013 roku w sprawie minimalnych wymagań w zakresie ochrony zdrowia i bezpieczeństwa dotyczących narażenia pracowników na zagrożenia spowodowane czynnikami fizycznymi, która zobowiązuje państwa członkowskie do jej 
wprowadzenia do 1 lipca 2016 roku. Podano w niej interwencyjne poziomy narażenia (IPN) oraz graniczne poziomy oddziaływania (GPO) dla poszczególnych częstotliwości pól elektromagnetycznych. Co istotne, zobowiązano pracodawców do przeszkolenia pracowników i informowania ich o konsekwencjach narażenia na PEM (...)

Co to jest SAR?
Skrót ten pochodzi od wyrażenia specific absorption rate. Wartość współczynnika SAR informuje, jak dużo energii wypromieniowanej przez dany aparat absorbuje jego użytkownik. Naukowcy mają do dyspozycji trzy metody określania SAR, jednak najczęściej stosowana metoda opiera się na pomiarach natężenia pola elektrycznego za pomocą specjalnie skonstruowanych anten umieszczanych w materiałach o ściśle określonych właściwościach.
Przy ustalaniu norm przyjęto wielkość SAR = 0,4 W/kg jako graniczną wartość ekspozycji zawodowej pracowników, którzy 
są narażeni na wysokie wartości natężenia pola elektromagnetycznego jedynie w czasie pracy, czyli maksymalnie 8 godzin dziennie przez 5 dni w tygodniu.
Ze względu na kontakt populacji ludzkiej z polem elektromagnetycznym przez całą dobę, w tym osób wyjątkowo wrażliwych na negatywne działanie pola, a więc osób chorych, starszych oraz dzieci, dopuszczalna wartość SAR dla ogółu ludności została ustalona na dużo bardziej rygorystycznym poziomie równym 0,08 W/kg w normie europejskiej CENELEC PN-EN-50360 z 2001 roku.

Wpływ promieniowania na organizm – wyniki badań
Wyróżniamy dwa typy oddziaływań PEM na żywy organizm:
oddziaływania termiczne, czyli nagrzewanie się tkanek oraz zmiany patologiczne i reakcje fizjologiczne uwarunkowane podwyższeniem temperatury wewnątrz tkanek oraz temperatury płynów ustrojowych;
oddziaływania nietermiczne (biologiczne), czyli zjawiska zachodzące bez podwyższania temperatury w skali makro i mikro lub niezależnie od jej podwyższenia.
Stopień wzrostu temperatury zależy od natężenia pola i częstotliwości, a także od skuteczności termoregulacji (cecha osobnicza) i tego, która część ciała podlega ekspozycji. Znaczny wzrost temperatury powyżej tolerancji cieplnej tkanek powoduje nieodwracalną koagulację białka. Najbardziej podatne na przegrzanie są tkanki o słabej cyrkulacji krwi: soczewka oka, woreczek żółciowy, jądra, części układu pokarmowego.
Eksperymenty przeprowadzone na zwierzętach dowiodły, że wzrost temperatury prowadzi do całkowitego zniszczenia tych tkanek i w efekcie do śmierci zwierzęcia. U ludzi opisano już przypadki ciężkich oparzeń ręki wywołanych nieszczelną kuchenką mikrofalową czy dotknięciem ręką elementów metalowych znajdujących się pod napięciem wielkiej częstotliwości (antena krótkofalowa, hak dźwigu stojącego w pobliżu radiostacji średniofalowej bardzo dużej mocy). U operatorów radarów zanotowano przypadki zaćmy i bezpłodności. Zmętnienie soczewki pojawia się tylko przy promieniowaniu mikrofalowym, przy czym należy mocno zaznaczyć, że zagrożenie zaćmą (jak i poprzednio wymienione efekty) występuje przy bardzo dużych natężeniach pól.
Badania nad szkodliwością używania telefonów komórkowych prowadzone są od lat. Z przeprowadzonych badań epidemiologicznych wynika, że ludzie pracujący przy źródłach silnych pól elektromagnetycznych są zasadniczo mniej zdrowi od innych i zapadają na wiele różnych chorób. Do najczęstszych zaburzeń zdrowotnych należą:
bóle głowy;
uczucie gorąca z tyłu ucha;
podrażnienie oczu;
zmętnienie soczewki oka – zaćma;
zaburzenia snu, niepokój;
problemy z nauką wynikające z zaburzenia koncentracji i osłabienia pamięci.
Ponadto nawet do 10 minut po rozmowie telefonicznej przez komórkę istnieje większe niebezpieczeństwo spowodowania wypadku drogowego (samochody, motocykle). Korzystanie z telefonów komórkowych zwiększa ryzyko zachorowania na raka mózgu i oczu.

Z badań przeprowadzonych w Szwecji i Norwegii wynika, że około 20% osób (na 12 tys. przebadanych) skarżyło się na bóle głowy, trudności z zasypianiem i problemy z koncentracją. Dotyczyło to tych, którzy korzystali z telefonu ponad godzinę dziennie. Im krótszy był czas ekspozycji na działanie PEM z komórek, tym objawy te występowały rzadziej.
Trzeba też mieć na uwadze, że w stanie czuwania komórka wytwarza okresowe pulsujące pola magnetyczne o niskiej częstotliwości, które są biologicznie niebezpieczne, ponieważ osłabiają system immunologiczny. Wyłączona komórka nadal 
jest źródłem PEM, ponieważ utrzymuje ona cały czas kontakt ze stacją przekaźnikową. Aby wyeliminować zagrożenie, należałoby wyjąć z komórki baterię. Zależy to jednak od rodzaju telefonu, w niektórych typach wystarczy zwykłe wyłączenie. Jak słusznie zauważa wielu naukowców, telefon komórkowy to jedyne źródło PEM, które trzymamy bezpośrednio przy głowie. Ma to poważne skutki neurologiczne.
Komentując wyniki swoich testów laboratoryjnych, szwedzki neurochirurg prof. Leif G. Salford z Uniwersytetu w Lund już w 2003 roku stwierdził: „Nasze badania wskazują, że promieniowanie z komórek otwiera barierę »krew – płyn mózgowo-rdzeniowy« (w skrócie »krew – mózg«), ułatwiając truciznom dostanie się do mózgu. (…) Ta praca przedstawia po raz 
pierwszy dowody, że nietermiczna ekspozycja na mikrofale powoduje uszkodzenia neuronów”.
Szczególnie dobrze widoczne były uszkodzenia tkanki mózgowej u szczurów podczas sekcji po uprzednim poddaniu ich działaniu PEM pochodzącym z telefonu komórkowego.
Okazało się, że mózgi szczurów były uszkodzone, odbarwione i sączyła się z nich ciecz. Otwarcie wspomnianej przez prof. 
Salforda bariery krew – mózg skutkuje tym, że wszelkiego typu toksyny, leki itp. mają ułatwiony dostęp do centralnego układu nerwowego.
Należy dodać, że kolejne podobne badania zostały przeprowadzone w 2008 roku i dały te same rezultaty.
Finansowany przez Unię Europejską międzynarodowy projekt badawczy 120 ośrodków naukowych z sześciu krajów (Finlandii, Austrii, Niemiec, Hiszpanii, Francji oraz Włoch) wykazał, że intensywne używanie komórek uszkadza materiał genetyczny.
Wiedeńska Izba Lekarska wydała zalecenie, aby dzieci poniżej 16 lat w ogóle nie używały telefonów komórkowych.
W Salzburgu (Austria) w lipcu 2010 roku przeprowadzono badania, których wyniki zostały potwierdzone przez inne ośrodki 
naukowe i ukazały się w najbardziej renomowanych czasopismach o zasięgu ogólnoświatowym, jak „Biomedical and 
Environmental Sciences” czy „Bioelectromagnetic Society”. Opublikowano je w Europie (Niemcy), USA, Chinach i Indiach.

Efektem pracy austriackich naukowców z przedszkolakami było stwierdzenie, że promieniowanie pochodzące od nadajników telefonii komórkowej i internetu bezprzewodowego powoduje:
stres;
osłabienie układu odpornościowego człowieka;
pogłębienie depresji .
Francuski profesor Santini opublikował w 2002 roku wyniki badań jednoznacznie wskazujących na istnienie zależności między różnymi dolegliwościami psychosomatycznymi a odległością od stacji telefonii komórkowych. W odległości do 100 m ankietowani odczuwali przygnębienie, drażliwość, zawroty głowy; do 200 m – skarżyli się na złe samopoczucie, 
zaburzenia snu i bóle głowy.
Nie tak dawno, bo 12 lipca 2010 roku, właśnie we Francji weszła w życie nowa ustawa dotycząca ochrony środowiska – Grenelle 2. Zabrania ona używania telefonów komórkowych na wszystkich etapach kształcenia, tzn. od przedszkola wzwyż, nie tylko przez dzieci, ale również przez wszystkich pracowników szkoły.
Ustawa ta poszerza wydany w roku 2009 zakaz instalacji nadajników (WLAN, Wi-Fi, DECT, GSM, WiMax i najnowszego LTE, komunikujących się za pośrednictwem fal elektromagnetycznych w zakresie częstotliwości mikrofal) na żłobkach, przedszkolach, szkołach oraz zakaz instalacji WLAN (Wireless Local Area Network – bezprzewodowa sieć lokalna) w bibliotekach Uniwersytetu Paryskiego i innych (...)
 
Więcej przeczytacie w artykule Łukasza A. Głowczyńskiego, Przemysława T. Saneckiego i Rafała Rawskiego „Telefonia komórkowa i jej wpływ na życie człowieka“ w najnowszym (1/2016) wydaniu „Fizyki w Szkole“.

Powrót